عز الدوله - ملكونوف

35

سفرنامه ايران و روسيه ( فارسى )

به ظهر ناهار صرف شد . اغلب غذا چلوخورش و پلو ايرانى بود . در ساعت چهار ، نايب الحكومه و مردم اجزاء ديوانخانه اعيان هشتر خان به ديدن آمدند . در تالار بزرگ نايب الحكومه از آنها معرفى نمود . حاجى آقا خان و آقا علىاكبر تاجر ايرانى در جزو آنها بودند . در ساعت پنج كولونل كلاديشف و نايب الحكومه ما را به تماشاى باغ و ايلخى مادمان مكارف تاجر روسى دعوت نموده بودند . باغ انگور خوبى داشت درختهاى ديگر غير از انگور در هشتر خان بسيار كم است . عمارت خوبى دو مرتبه تازه مىساخت . چاى و شيرينى و ميوه فراهم كرده بود . خيابان را فرش از ماهوت انداخته بودند . بعد در بيرون باغ اسب‌هاى سياه و قزل خوب جفت‌جفت نمودند . بسيار خوب به‌نظر آمد ، از جفتى ششصد تومان الى دويست و سيصد تومان قيمت دارند . به قدر سى چهل تومان با كره خوب آماده ، بسيار خوب نگاهدارى از آنها كرده بودند ، عمارت مكارف تا شهر قريب نيم فرسخ مسافت دارد . سمت شرقى شهر واقع است . عجب اينكه يك اسب شرارت كرد از جا حركت نمود ، مهترى كه پيراهن قرمز در بر و دهنه آبخورى در دست داشت ، همراه او حركت كرد . هرچه خواست او را نگاهدارد ، نتوانست . روى زمين خوابيد ، اسب او را مىكشيد . او دهنه را رها نمىكرد ، چندين بار به اطراف ميدان او را كشيد روى خاك . اگر نرمى خاك آن ميدان نبود ، البته تلف مىشد . آخر الامر اسب را نگهداشت . در نهايت زرنگى از زمين برخاست . مورد تمجيد همگى گرديد . مقارن غروب آفتاب معاودت شد . شب را پس از انقضاى شام ، كه جمعى از صاحب منصبان در سر ميز حاضر بودند ، به تماشاى سيرك رفتيم . دو شب است كه جمعى از فرانسوىها « 13 » به رياست كدفردا فرانسوى به هشتر خان آمده ، بازى درمىآوردند . اين سيرك محض آنها از چوب ساخته شده است . چندين اسب خوب نمودند . گفتند هفتاد اسب دارند . چندين نفر موسيو و مادام « 14 » اسب

--> ( 13 ) - متن : فرانسه‌ها ( 14 ) - متن : مدم